Ottawa: de onderschatte hoofdstad

Vraag tien mensen naar Canadese steden en de kans is groot dat ze Toronto, Vancouver en Montreal noemen. Ottawa? Dat is toch die saaie overheidsstad? Niets is minder waar. Canada's hoofdstad is een van de meest onderschatte steden van het land — een stad waar neogotische architectuur en moderne kunst samensmelten, waar je in de winter schaatst over het langste ijsbaanpad ter wereld en waar de culinaire scene zich in rap tempo ontwikkelt. Ottawa verdient een plek op je lijstje, en dit artikel legt je uit waarom.

Parliament Hill: het kloppende hart

Ottawa is hoofdstad en dat zie je. Parliament Hill, op een klif boven de Ottawa River, is het politieke centrum van Canada en architectonisch een van de indrukwekkendste overheidsgebouwen van Noord-Amerika. De neogotische torens en koperen daken doen denken aan het Britse parlement in Londen — geen toeval, want Canada was een Britse kolonie toen de gebouwen in de jaren 1860 verrezen.

Het Centre Block — het hoofdgebouw met de iconische Peace Tower — is momenteel in een grootschalige renovatie die naar verwachting tot 2030 duurt. Maar de renovatie heeft een onverwacht voordeel: je kunt nu een rondleiding krijgen door het tijdelijke parlementshuis in het West Block, een ervaring die je een intimere blik geeft op de Canadese democratie dan het drukbezochte Centre Block ooit bood.

Wat te doen op Parliament Hill

• Rondleiding West Block: gratis rondleidingen van ongeveer 45 minuten door het tijdelijke parlementshuis. In het Engels en Frans. Reserveer online via de website van het parlement.
• Sound and Light Show: in de zomermaanden (juli-september) wordt 's avonds een spectaculaire licht- en geluidsshow geprojecteerd op de parlementsgebouwen. Gratis en absoluut de moeite waard.
• Wisseling van de wacht: dagelijks in de zomer om 10:00 uur op het voorplein. De ceremonie met de Foot Guards en Grenadier Guards in hun rode uniformen en berenmutsen duurt ongeveer 30 minuten.
• Centennial Flame: de eeuwige vlam voor het parlement, met de wapenschilden van alle provincies en territoria in het bassin.

Het Rideau Canal: UNESCO-werelderfgoed

Het Rideau Canal is misschien wel het meest charmante element van Ottawa. Dit 202 kilometer lange kanaal, gegraven tussen 1826 en 1832, verbindt Ottawa met Kingston aan het Ontariomeer. Het is het oudste nog functionerende kanaal van Noord-Amerika en staat op de UNESCO-werelderfgoedlijst.

Zomer langs het kanaal

In de zomer is het kanaal een oase van rust in de stad. Langs de oevers liggen wandel- en fietspaden die je door parken en langs historische sluizen voeren. Je kunt een bootcruise nemen over het kanaal, een kajak huren of gewoon op een bankje zitten en de wereld voorbij laten varen.

Een rondvaart van een uur kost circa CAD 25-30 (€17-21). Kajakverhuur begint bij CAD 25 (€17) per uur. De Ottawa Locks, direct onder Parliament Hill, zijn gratis te bekijken en het is fascinerend om boten door het sluizensysteem te zien manoeuvreren.

Winter: de Rideau Canal Skateway

In de winter transformeert een deel van het kanaal in de stad tot de Rideau Canal Skateway, de langste schaatsbaan ter wereld. Het 7,8 kilometer lange traject is gelijk aan negentig olympische schaatsbanen achter elkaar. Van januari tot begin maart schaatsen hier dagelijks duizenden mensen — forensen op weg naar hun werk, gezinnen in het weekend, toeristen die de ervaring willen meemaken.

Schaatsen op het kanaal is gratis. Schaatsverhuur is beschikbaar bij diverse punten langs het kanaal voor circa CAD 15-20 (€10-14). Langs de route vind je kraampjes die BeaverTails verkopen — langwerpige gefrituurde deegflappen met toppings, het Canadese equivalent van een oliebol maar dan plat en in allerlei smaken.

Musea van wereldformaat

Voor een stad van haar omvang heeft Ottawa een opvallend sterk museumlandschap. Veel musea zijn gratis of zeer betaalbaar, en de kwaliteit is vergelijkbaar met die van veel grotere steden.

De topmusea

• National Gallery of Canada: ontworpen door architect Moshe Safdie, met een spectaculaire glazen gevel die uitzicht biedt op Parliament Hill. De collectie omvat Canadese kunst (inclusief een grote Tom Thomson- en Group of Seven-collectie), Europese meesters van de Middeleeuwen tot heden, en hedendaagse kunst. Hoogtepunt is de enorme spin Maman van Louise Bourgeois bij de ingang. Toegang: CAD 16 (circa €11). Op donderdag gratis van 17:00 tot 20:00.
• Canadian Museum of History: aan de overkant van de rivier in Gatineau (Quebec), maar op loopafstand van downtown Ottawa. Het grootste en meest bezochte museum van Canada, met een indrukwekkende Grand Hall met originele totempalen en tentoonstellingen over 20.000 jaar menselijke geschiedenis in Canada. Toegang: CAD 23 (circa €16).
• Canadian War Museum: een architectonisch opvallend gebouw dat de Canadese militaire geschiedenis vertelt, van de conflicten met de inheemse volkeren tot moderne vredesmissies. Emotioneel en indrukwekkend. Toegang: CAD 21 (circa €14,50).
• Canada Science and Technology Museum: interactief wetenschapsmuseum, ideaal voor gezinnen. Toegang: CAD 18 (circa €12,50).
• Canadian Museum of Nature: natuurhistorisch museum in een prachtig gotisch gebouw. De dinosauriërsectie en de arctische tentoonstelling zijn hoogtepunten. Toegang: CAD 17 (circa €12).

Tip: op Canada Day (1 juli) zijn alle nationale musea gratis. En de meeste musea bieden op donderdagavond gereduceerde of gratis toegang.

ByWard Market: culinair hart van de stad

ByWard Market is het oudste en levendigste stadsdeel van Ottawa. Sinds 1826 is er een dagelijkse markt, en het gebied eromheen bruist van de restaurants, cafés, bars en galerieën. Het is de plek waar het uitgaansleven, de foodscene en de lokale cultuur samenkomen.

Wat eten en drinken in ByWard Market

• BeaverTails: het originele BeaverTails-filiaal zit hier. Probeer de klassieke variant met kaneel en suiker, of ga voor de Killaloe Sunrise met citroen en kaneel.
• Poutine: dit Canadese comfort food (friet met kaasklonten en jus) vind je overal in Ottawa. La Poutine op Dalhousie Street serveert tientallen variaties.
• Ottawa Bagel Shop: Ottawa probeert al jaren mee te doen met de bagelcultuur van Montreal. De bagels hier zijn iets anders dan de Montreal-stijl, maar absoluut de moeite waard.
• Craft bier: de brouwerijscene in Ottawa groeit snel. Dominion City, Beyond the Pale en Flora Hall Brewing zijn lokale favorieten.
• Shawarma: Ottawa heeft een verrassend grote Libanese gemeenschap en de shawarma hier behoort tot de beste van Canada. Shawarma Palace is een lokale favoriet.

De markt zelf

Overdag is de markt een levendige buitenmarkt met verse producten, esdoornsiroop, Canadese kazen en ambachtelijke producten. In de herfst kleurt de markt oranje met pompoenen en lokale appels. De binnenmarkt heeft het hele jaar door een aanbod aan specialiteitwinkels en eateries.

Gatineau Park: natuur op de stoep

Een van de grootste voordelen van Ottawa is de directe nabijheid van natuur. Gatineau Park, een beschermd natuurgebied van 361 vierkante kilometer, begint op slechts vijftien minuten rijden van downtown. Het park biedt meer dan 165 kilometer wandelpaden door bossen, langs meren en over heuveltoppen.

Hoogtepunten van Gatineau Park

• Champlain Lookout: het mooiste uitzichtpunt, vooral spectaculair in de herfst wanneer het bos onder je in vuurkleuren staat. In de zomer kun je er picknicken met panoramisch uitzicht.
• Pink Lake: een meromictic meer (de waterlagen mengen nooit) met een opvallend groene kleur. Een wandeling van 2,5 kilometer leidt rond het meer.
• Mackenzie King Estate: het voormalige buitenverblijf van Canada's langstzittende premier, met schilderachtige tuinen en ruïneachtige folly's die hij verzamelde. Toegang is gratis.
• Luskville Falls Trail: een wandeling van 5 kilometer (retour) naar een uitkijkpunt boven een waterval, met uitzicht over de Ottawa Valley.

De toegang tot Gatineau Park is gratis, behalve voor sommige stranden en parkeerplaatsen in het hoogseizoen (CAD 13 / circa €9 per auto).

Ottawa in de winter

Veel steden krimpen ineen zodra de winter komt, maar Ottawa komt juist tot leven. Naast de Rideau Canal Skateway is er Winterlude, een drieweeks winterfestival in februari met ijssculpturen, sneeuwactiviteiten en optredens. Jacques-Cartier Park in Gatineau wordt een groot sneeuwspeelterrein met glijbanen, ijspaleizen en kunstwerken van ijs.

De winter in Ottawa is koud — gemiddeld -10°C in januari, met uitschieters tot -30°C. Maar kleed je warm en je ontdekt een stad die de kou omarmt in plaats van ervoor wegkruipt.

Little Italy, Hintonburg en Westboro

Buiten het centrum heeft Ottawa diverse wijken die de moeite waard zijn:

• Little Italy: geconcentreerd rond Preston Street, met Italiaanse restaurants, espressobars en in de zomer het drukbezochte Italian Week-festival.
• Hintonburg: Ottawa's hipste wijk, met vintage winkels, ambachtelijke bakkerijen en trendy restaurants. De Wellington West strip is het hart.
• Westboro: een villawijk met boetiekwinkels, yoga-studio's en uitstekende brunchtentjes langs Richmond Road. Het Westboro Beach aan de Ottawa River is in de zomer populair voor zwemmen en kajakken.
• Glebe: een gezellige residentiële wijk met Bank Street als winkelstraat. Zondagsmarkt in Lansdowne Park is een aanrader.

Ottawa versus Gatineau: twee steden, twee provincies

Een uniek aspect van Ottawa is dat het grenst aan Gatineau, een Franstalige stad in de provincie Quebec. Je steekt de brug over en je bent in een andere taal, een andere cultuur en zelfs andere wetten. In de praktijk functioneren de twee steden als één geheel. Sommige van Ottawa's belangrijkste bezienswaardigheden (Canadian Museum of History, Gatineau Park) liggen technisch gezien in Quebec.

Dit tweetalige karakter maakt Ottawa bijzonder: je eet 's ochtends een croissant in een Franstalig café in Gatineau en luncht 's middags in een Engelstalige pub in Ottawa. Het is Canada in een notendop.

Praktische reisinformatie

Bereikbaarheid

Ottawa Macdonald-Cartier International Airport (YOW) heeft geen directe vluchten vanuit Nederland, maar is goed bereikbaar via Toronto (1 uur vliegen), Montreal (35 minuten) of andere Canadese hubs. De totale reistijd vanuit Schiphol is twaalf tot vijftien uur inclusief overstap. Vergeet je eTA niet — de Electronic Travel Authorization kost CAD 7 (circa €5) en is vijf jaar geldig.

Vanaf het vliegveld breng OC Transpo-bus 97 je in 25 minuten naar het centrum (CAD 3,75 / circa €2,60). Een taxi kost circa CAD 35-40 (€24-28).

Vervoer in de stad

Ottawa heeft een lichtmetroline (O-Train Confederation Line) die oost-west door het centrum loopt, aangevuld met een uitgebreid busnetwerk. Een dagpas kost CAD 11,25 (circa €7,80). Het centrum is compact genoeg om te voet te verkennen. Voor Gatineau Park heb je een auto nodig.

Beste reistijd

• Lente (mei): het Canadian Tulip Festival kleurt de stad met miljoenen tulpen — een traditie die teruggaat op de tulpenbollen die Nederland na de Tweede Wereldoorlog aan Canada schonk als dank voor het onderdak van de koninklijke familie.
• Zomer (juni-augustus): warm (25-30°C), lang licht, festivals en terrassen. Canada Day (1 juli) is een groot feest met gratis concerten en vuurwerk op Parliament Hill.
• Herfst (september-oktober): prachtige herfstkleuren in Gatineau Park. Een van de beste momenten om te bezoeken.
• Winter (december-maart): koud maar sfervol. Winterlude in februari, schaatsen op het kanaal, gezellige cafés.

Verblijf en budget

• Downtown hotels: reken op €100-180 per nacht. Het Fairmont Château Laurier (het kasteealachtige hotel naast Parliament Hill) is iconisch maar duurder (vanaf €250).
• ByWard Market: de beste locatie voor een stedentrip, met alles op loopafstand. Hotels hier zijn €110-200 per nacht.
• Airbnb/B&B: in Centretown of Sandy Hill vind je goede opties voor €70-120 per nacht.
• Hostels: HI Ottawa Jail Hostel is gevestigd in een voormalige gevangenis uit 1862. Je slaapt letterlijk in een cel. Bedden vanaf CAD 40 (€28) per nacht — en ja, het schijnt er te spoken.

Budgetoverzicht (per persoon per dag)

• Budget: €60-80 (hostel, straateten, gratis musea-avonden)
• Middenklasse: €120-180 (hotel, restaurants, musea)
• Luxe: €250+ (Château Laurier, fine dining, privétours)

Ottawa is over het algemeen goedkoper dan Toronto of Vancouver, wat het een aantrekkelijke optie maakt voor een stedentrip in Canada.

Het Nederlandse tulpenconnectie

Als Nederlandse reiziger heb je een bijzondere band met Ottawa. Tijdens de Tweede Wereldoorlog vond de Nederlandse koninklijke familie onderdak in Ottawa. Prinses Margriet werd hier zelfs geboren in 1943 — de kamer in het Civic Hospital werd tijdelijk tot Nederlands grondgebied verklaard zodat ze haar Nederlandse nationaliteit kon behouden.

Na de bevrijding stuurde Nederland 100.000 tulpenbollen naar Ottawa als dank. Sinds 1953 stuurt Nederland elk jaar tulpenbollen, en het Canadian Tulip Festival in mei is uitgegroeid tot het grootste tulpenfestival ter wereld, met meer dan een miljoen tulpen in bloei. Commissioner's Park langs Dow's Lake is het epicentrum, maar je vindt tulpen door de hele stad. Als Nederlander voelt Ottawa in mei een beetje als thuiskomen.